Ga naar de inhoud
Let op: Om de gebruikerservaring op deze site te verbeteren gebruiken we cookies.
Menu
Login redactie

Formularium Ouderenzorg

Aanpak van tachycardie: frequentiecontrole/ ritmecontrole

Literatuur geraadpleegd tot: 30/06/2017

  • Er zijn twee mogelijkheden om tachycardie bij voorkamerfibrillatie aan te pakken: vertragen van het ventrikelantwoord (frequentiecontrole of "rate control"), momenteel de aanbevolen strategie, ook bij oudere patiënten, of herstel van het sinusritme (ritmecontrole of "rhythm control").
  • Beide benaderingen blijken even werkzaam$​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​.

Behandeling

Geselecteerd

Blijvend gewichtsverlies bij een BMI > 27 kg/m2 gaat gepaard met een significante vermindering van de nadelen van VKF (frequentie, duur, ernst) en met een handhaving van het sinusritme$​​​​.

Controle van de hartfrequentie is aan te bevelen als eerste keuze, behalve in geval van recent ontstane VKF met reversiebele oorzaak, bij hartfalen of indien de specialist ritmecontrole adviseert$​​​.

  • Om de hartfrequentie onder controle te houden in geval van VKF, zijn de aanbevolen eerstekeuzebehandelingen een ß-blokker (niet sotalol) of diltiazem (bij voorkeur verapamil in geval van (voorzichtige!) associatie met een ß-blokker).
    • Een grote prospectieve cohortstudie wijst op mortaliteitswinst bij patiënten die voor hartfrequentiecontrole bij VKF behandeld worden met een ß-blokker of een calciumantagonist$​​​​​​​​​​​​.
    • ß-blokkers geven geen mortaliteitsreductie bij patiënten met hartfalen geassocieerd met VKF$​​​​​​​​.
  • Digoxine wordt eveneens gebruikt$​​​​​​​​​​​ voor controle van de hartfrequentie in geval van VKF, als de nierfunctie dit niet belet. $
  • Amiodaron wordt niet langer aanbevolen$​​​​​​​​​​​​.

Selecties

  • ß-blokker: de klinische praktijkrichtlijnen vermelden geen voorkeur voor een ß-blokker in deze indicatie (maar sluiten sotalol wel uit). Een literatuuroverzicht$​​​​​​​​​​ geeft geen eenduidig antwoord, omdat enkel de studies met carvedilol in geval van associatie VKF + hartfalen weerhouden werden. Metoprolol (als tartraat) is in deze indicatie geregistreerd ("voorkamerfibrillatie: om het ventrikelritme te vertragen") en wordt geselecteerd.
  • Diltiazem
  • Digoxine
     

Geselecteerde geneesmiddelen

De tussenkomst van een specialist is vereist bij het opstarten van een behandeling om het hartritme te controleren.
Een symptomatisch recidief (VKF, flutter of atriale tachycardie) komt frequent voor, ongeacht de behandeling: binnen de 2 jaar doet 59% van de patiënten behandeld met een antiaritmicum een recidief, na ablatie is het recidiefpercentage 47%$​​​.
Er bestaat op grond van bewijzen een beroepsmatige consensus om$​​​​:

  • Onmiddellijke elektrische cardioversie aan te bevelen (na anticoagulatie) in geval van hemodynamisch instabiele VKF.
  • Elektrische of medicamenteuze cardioversie aan te bevelen in geval van hemodynamisch stabiele VKF, met een hoger conversiepercentage naar sinusritme voor elektrische cardioversie.

Om recidief van VKF na cardioversie te voorkomen, worden verschillende antiaritmische geneesmiddelen gebruikt. Hun winst in klinisch relevante eindpunten moet nog bepaald worden$​​​.

Medicamenteuze cardioversie

  • Verschillende antiaritmica staan ter beschikking voor medicamenteuze cardioversie: bepaalde β-blokkers, klasse IC antiaritmica (flecaïnide, propafenon) en klasse III antiaritmica (amiodaron, sotalol).
  • De tussenkomst van een specialist is noodzakelijk bij het opstarten van deze behandeling. Er wordt voor het WZC-Formularium geen antiaritmicum geselecteerd.

Elektrische cardioversie

  • Het slaagpercentage van elektrische cardioversie is hoger (70-95%) dan deze van medicamenteuze cardioversie, maar deze behandeling dient te worden uitgevoerd onder algemene anesthesie en wordt bij een oudere populatie best vermeden$​​​​​​​​​​​​​​​​$​​​​​​​​​​​​​​​​.

Ablatietechnieken

  • Ablatietechnieken, al dan niet in combinatie met pacing, zijn ontwikkeld, maar de werkzaamheid en veiligheid ervan, zeker bij ouderen, moeten nog verder geëvalueerd worden$​​​​​​​​​​​​​​​​. Een systematische review stelt dat na ablatie het sinusritme beter behouden blijft dan tijdens behandeling met antiaritmica en dat er na ablatie ook betere symptoomcontrole en inspanningstolerantie is$​​​​​​​​​​​​​​​​. Gegevens over harde eindpunten zijn beperkt. Ablatietechnieken werden nog niet rechtstreeks vergeleken met frequentiecontrole.
  • Ablatie dient momenteel nog voorbehouden te worden voor patiënten die symptomen ondervinden en bij wie een medicamenteuze ritmecontrole faalt$​​​​​​​​​​​​​​​​$​​​​​​​​​​​​​​​​. Hun reële winst voor de praktijk ten opzichte van andere behandelingen moet nog nader bepaald worden$​​​. Radiofrequentie-ablatie, via katheter, lijkt niettemin superieur aan antiaritmica in geval van niet-paroxismale VKF bij patiënten van gemiddeld 60 jaar$.

Te overwegen

Een systematische review vindt zeer zwak bewijs voor het nut van langdurige oefentherapie bij VKF voor ritmecontrole, verbetering van de functionele vermogens, de spierkracht en -sterkte, de dagelijkse levensverrichtingen en de levenskwaliteit$​.

Te vermijden

Dronedaron is chemisch verwant aan amiodaron. Het middel is Europees geregistreerd, maar niet in België beschikbaar, voor de preventie van heroptreden van VKF of het vertragen van het ventrikelritme$​​​. Een meta-analyse toonde echter aan dat het middel een verhoogd risico geeft op totale en cardiovasculaire mortaliteit$​​​.

Feedback